Abbildungen der Seite
PDF
EPUB

Paupertas, artesque datae, moresque creati,
Et vitia, et clades, damna et compendia rerum,
Nemo caret damno, poterit nec habere negatum;
Fortunamve fuis invitam prendere votis,
Aut fugere inftantem. Sors eft fua cuique fe

renda.

An nifi fata darent leges vitaeque necisque,
Fugiffent ignes Aeneam? Troia fub uno
Non everfa viro fatis viciffet in ipfis?

Aut Lupa proie&tos nutriffet Matria fratres?
Romaque fic enata foret, pecudumque magiftri
In Capitolinos auxiffent culmina montes,
Includive fua potuiflet Iupiter arce?
Captus et a captis Orbis foret? Igne fepulto
Vulneribus victor repetiffet Mutius Urbem?
Solus et oppofitis claufiffet Horatius armist
Pontein Urbemque fimul? Rupiffet foedera Vir
go?

Tresque fub unius fratres virtute iacerent?
Nulla acies vicit tantum. Pendebat ab uno
Roma viro, regnumque Orbis fortita iacebat.

Quid referat Cannas, admotaque moenibus

arma?

Varronemque pigrum magnum, quod vivere pof fet?

[ocr errors]

Poftque tuos, Thrafymene, lacus? Fabiumque mo
rantem?

Accepiffe iugum vietas Carthaginis arces?
Speratum Hannibalem noftris cecidiffe catenis,
Exiliumque rei furtiva morte luifle?

Adde etiam vires Italas Romamque fuismet
Pugnantem membris? Adice et civilia bella?
Et Cimbrum in Maria, Mariumque in carcere vi-

&tum

Quod conful toties exulque, exexule conful;
Et iacuit Libycis compar iactura ruinis,

Beisp. Samml. 3. B.

C 1

[ocr errors]

Eque

Manilius.

[ocr errors]

Manilius., Eque crepidinibus cepit Carthaginis urbem?
Hoc nifi fata darent, nunquam fortuna tuliffet.
Quis te Niliaco periturum littore, Magne,
Poft vietas Mithridatis opes, pelagusque receptum,
Et tres emenfo meritos ex orbe triumphos,
Cum iam etiam pofles alium cognofcere Magnum,
Crederet, ut corpus fepeliret naufragus ignis,
Eiectaeque rogum facerent fragmenta carinae?
Quis tantum mutare poteft fine Numine Fati?

Ille etiam coelo genitus, coeloque receptus,
Cum bene compofitis victor civilibus armis
Iura Togae regeret, toties praedicta cavere
Vulnera non potuit, toto fpectante fenatu
Indicium dextra retinens, nomenque cruore
Delevit proprio, poffent ut vincere Fata.

Quid numerem everías urbes, regumque ruinas? Inque rogo Croelum, Priamumque in littore trun

cum

Cui nec Troia rogus? Quid Xerxem, maius et ipfo
Naufragium pelago? Quid Graio fanguine Regem
Romanis pofitum? raptosque ex ignibus ignes,
Cedentemque viro flammam, qui templa ferebat?

Quot fubitae veniunt validorum in corpora mor

tes,

Seque ipfae rurfus fugiunt, errantque per ignes?
Ex ipfis quiquam elati rediere fepulchris:
Atque his vita duplex, illis vix contigit una:
Ecce levis perimit morbus, graviorque remittit;
Succumbunt artes, rationis vincitur ufus;
Cura nocet, ceffare iuvat: mora faepe malorum
Dat caufas laeduntque cibi; parcuntque venena.

1

Degenerant nati patribus, vincuntque paren

tes:

Ingenium fuum retinent: tranfitque per illum,
Ex illo Fortuna venit: furit alter amore,

Et

Et pontum tranare poteft, et vertere Troiam:
Alterius fors eft fcribendis legibus apta: "
Ecce tu patrem nati perimunt, natosque parentes:
Mututaque armati coeunt in vulnera fratres.
Non noftrum hoc bellum eft: coguntur tanta mo-
veri:

Inque fuas ferri poenas, lacerandaque membra.
Quod Decios non omne tulit, non omne Camillos
Tempus, et invictum devicta morte Catonem,
Materies in rem fuperat, fed lege repugnat.

Et neque paupertas breviores excipit annos,
Nec funt immenfis opibus venalia Fata:
Sed rapit ex tecto funus fortuna superbo,
Indicitque, rogum fummis, ftatuitque fepulchrum.
Quantum eft hoc regnum, quod regibus imperat
ipfis!

Quin etiam infelix virtus, et noxia felix:
'Et male confultis pretium eft; prudentia fallit:
Nec fortuna probat caufas, fequiturque merentes,
Sed vaga per cunctos nullo difcrimine fertur.

Scilicet eft aliud, quod nos cogatque rogat

que,

Maius, et in proprias ducat mortalia leges,
Attribuatque fuos ex fe nafcentibus annos,
Fortunaeque vices. Permifcet faepe ferarum
Corpora cum membris hominum; non feminis ille
Partus erit (quid enim nobis commune ferisque,
Quisve in portenti noxam peccarit adulter?)
Aftra novant formas, Coelumque interferit ora.

Denique fi non eft, Fati cur traditur ordo? Cunctaque temporibus certis ventura canuntur?

Nec tamen haec ratio facinus defendere pergit,
Virtutemve fuis fraudare in praemia donis.
Nam neque mortiferas quisquam minus oderit her-

bas,

€ 2

Quod

[merged small][ocr errors]

Manilius., Quod non arbitrio veniunt, fed femine certo:
Gratia non levior tribuentur dulcibus efcis,
Quod natura dedit fruges, non ulla voluntas.
Sic hominum menti tanto fit gloria maior,
Quod coelo gaudente venit; rurfusque nocentes
Oderimus magis in culpamque poenas creatos.
Nec refert, fcelus unde cadat; fcelus effe fatendum.
Hoc quoque fatale eft fic ipfum expendere Fatum.

Quod quoniam docui, fuper eft nunc ordine.

certo

Coeleftes fabricare gradus, qui ducere flexo
Tramite prudentem valeat ad fidera Vatem.

[merged small][ocr errors]

1

Gratius Faliskus.

Ein römischer Dichter, dessen unter allen alten Schrifts ftellern bloß Ovid in dem legten Briefe des vierten Buchs der während seiner Verbannung geschriebenen poctischen Episteln gedenkt, wenn man nicht eine Stelle beim Maniz lius (L. II. v. 43. M.) auf ihn deuten will. Sein Gedicht von der Jagd, Cynegetikon, ist mehr erzählend als didak risch, und wurde erst im sechszehnten Jahrhundert von dem berühmten Sannazaro in Frankreich wieder aufgefunden, und beim Aldus zu Venedig durch einen Schlesier, Georg. Logus zuerst herausgegeben. Den nåmlichen Gegenstand bearbeitete in der Folge Nemesian; aber mit weniger Korz rektheit und Eleganz, obgleich der griechische Dichter, Oppian, beide übertraf. Gratius hat besonders den Fehler, daß er sich bei der eingewebten Fabelgeschichte zu lange verz weilt. Hier ist der Anfang seines Gedichts:

CYNEGETICON, v. 1-126.

Dona cano Divâm, laetas venantibus artes,
Aufpicio, Diana, tuo. Prius omnis in armis
Spes fuit, et nuda filvas virtute movebant
Inconfulti homines; vitaque erat error in omni.
Poft alia propiore via, meliusque profecti,
Te fociam, Ratio, rebus fumfere gerendis.
Hinc omne auxilium vitae, rectusque reluxit
Ordo; et contiguas didicere ex artibus artes
Proferre. Hinc demens cecidit violentia retro.
Sed primum auspicium Deus artibus, altaque cir-

cum

Firmamenta dedit. Tum partes quisque fecutus
Exegere fuas, tetigitque induftria finem.
Tu trepidam bello vitam, Diana, ferino,
Qua primum quaerebat opem, dignata repertis
Protegere auxiliis, urbemque hac folvere noxa.
Afcivere tuo comites fub nomine Divae,

€ 3

Cen

Gratius
Falistus.

« ZurückWeiter »